Bài 16

BÀI 16-THỜI BẮC THUỘC VÀ CUỘC ĐẤU TRANH GIÀNH ĐỘC LẬP DÂN TỘC (Tiếp theo)

II. CUỘC ĐẤU TRANH GIÀNH ĐỘC LẬP (THẾ KỶ I – ĐẦU THẾ KỶ X)

1.     Khái quát phong trào đấu tranh từ thế kỷ I đến đầu thế kỷ X.

Thời gian Tên cuộc khởi nghĩa Địa bàn
40

100, 137, 144

157

178, 190

248

542

687

722

776- 791

819- 820

905

938

Hai Bà Trưng

Nhân dân  Nhật Nam

ND Cửu Chân

ND Giao Chỉ

Bà Triệu

Lý Bí

Lý Tự Tiên

Mai Thúc Loan

Phùng Hưng

Dương Thanh

Khúc Thừa Dụ

Ngô Quyền

Hát Môn

Quận Nhật Nam

Quận Cửu Chân

Quận Giao Chỉ

 

 

* Nhận xét :

– Trong suốt 100o năm Bắc thuộc, dân Âu Lạc liên tiếp vùng dậy đấu tranh giành độc lập dân tộc.

– Các cuộc khởi nghĩa nổ ra liên tiếp, rộng lớn, nhiều cuộc khởi nghĩa có nhân dân cả ba quận tham gia.

*Kết quả: Nhiều cuộc khởi nghĩa đã thắng lợi lập được chính quyền tự chủ (Hai Bà Trưng, Lý Bí, Khúc Thừa Dụ).

* Ý nghĩa: Thể hiện tinh thần yêu nước chống giặc ngoại xâm, ý chí tự chủ và tinh thần dân tộc của nhân dân Âu Lạc.

Lược đồ đường tiên quân của Hai Bà Trưng

2. Một số cuộc khởi nghĩa tiêu biểu

a. Khởi nghĩa Hai Bà Trưng  năm 40 chống nhà Đông Hán .

– Tháng 3 – 40 Hai Bà Trưng phất cờ khởi nghĩa  ổ Hát Môn ( Phúc thọ – Hà Tây )được nhân dân nhiệt liệt hưởng ứng .

Hát Môn–> Mê Linh–> Cổ Loa à–>Luy Lâu

-Chiếm được Cổ Loa , Luy Lâu buộc thái thú Tô Định trốn vềTrung Quôc .

-Khởi nghĩa thắng lợi, Trưng Trắc lên làm vua xây dựng chính quyền tự chủ.

– Năm 42 Nhà Hán sai Mã Viện  đưa hai vạn quân sang xâm lược.

– Hai Bà quyết chiến ở Lãng Bạc , rút về Cổ Loa , rồi về Hạ Lôi và Hy sinh tại Cấm Khê(Ba Vì- Hà Tây ).

– Hai Bà Trưng tổ chức kháng chiến anh dũng nhưng do chênh lệch về lực lượng, kháng chiến thất bại Hai Bà Trưng hi sinh.

b. Cuộc khởi nghĩa của Lý Bí và sự thành lập nước vạn Xuân  542-603.

Lược đồ cuộc kháng chiến chống quân Lương xâm lược 545-550

– Năm 542 Lý Bí liên kết  với các hào kiệt  thuộc các châu ở  miền Bắc khởi nghĩa..Nghĩa quân chiếm được thành Long Biên (Bắc Ninh). Lật đổ chế độ đô hộ của nhà Lương.

– Năm 544 Lý Bí lên ngôi lập nước Vạn Xuân.Dựng kinh đô ở sông Tô Lịch.

– Năm 544 nhà Lương đem quân xâm lược,Lý Nam đế phải rút quân về Vĩnh Phúc , rồi Phú Thọ .Lý Bí trao binh quyền cho Triệu Quang Phục tổ chức kháng chiến tại đầm Dạ Trạch – Hưng Yên

-Năm 550 thắng lợi. Triệu Quang Phục lên ngôi vua(Triệu Việt Vương)

– Năm 571 Lý Phật Tử cướp ngôi.

– Năm 603 nhà Tùy xâm lược, nước Vạn Xuân thất bại.

c. Cuộc khởi nghĩa của Khúc Thừa Dụ 905-938

– Năm 905, nhà Đường suy yếu , Khúc Thừa Dụ được nhân dân ủng hộ đánh chiếm Tống Bình, dành quyền tự chủ (giành chức Tiết độ sứ).

– Năm 907 Khúc Hạo lên thay  thực hiện  nhiều chính sách cải cách  về  các mặt  để  xây dựng chính quyền độc lập tự chủ.

* Ý nghĩa

– Lật đổ ách đô hộ của nhà Đường. giành độc lập tự chủ.

– Đánh dấu thắng lợi căn bản trong cuộc đấu tranh giành độc lập của nhân dân ta thời Bắc thuộc.

d. Ngô Quyền và chiến thắng Bạch  Đằng năm 938

Năm 931 , Dương Đình Nghệ đánh bại  quân Nam Hán  giữ quyền tự chủ .

Năm 937 Ông bị Kiều Công tiễn giết hại để đoạt chức Tiết Độ sứ .

-Tháng 10-938 Ngô quyền đem quân đánh Kiều Công Tiễn , Công Tiễn cầu cứu nhà Nam Hán .

– Năm 938 quân Năm Hán xâm lược nước ta, Ngô Quyền lãnh đạo nhân dân giết chết tên phản tặc Kiều Công Tiễn và tổ chức đánh quân Nam Hán trên sông Bạch Đằng, đập tan âm mưu xâm lược của nhà Nam Hán.

* Ý nghĩa:

– Bảo vệ vững chắc nền độc lập tự chủ của đất nước.

– Mở ra một thời đại mới thời đại độc lập tự chủ lâu dài cho dân tộc.

– Kết thúc vĩnh viễn 1 nghìn năm đô hộ của phong kiến phương Bắc.

Ngô Quyền và chiến thắng Bạch Đằng 938

 

Cuộc khởi nghĩa Thời gian

Kẻ thù

Địa bàn Tóm tắt diễn biến Ý nghĩa
Hai Bà Trưng

 

 

 

3 – 40 Nhà Đông Hán

Hát Môn Mê Linh, Cổ Loa, Luy Lâu

– Tháng 3 – 40 Hai Bà Trưng phất cờ khởi nghĩa được nhân dân nhiệt liệt hưởng ứng chiếm được Cổ Loa buộc thái thú Tô Định trốn về TQ.  KN thắng lợi, Trưng Trắc lên làm vua xây dựng chính quyền tự chủ.

– Năm 42 Nhà Hán đưa hai vạn quân sang xâm lược. Hai Bà Trưng tổ chức kháng chiến anh dũng nhưng do chênh lệch về lực lượng, kháng chiến thất bại Hai Bà Trưng hi sinh.

 
Lý Bí 542 Nhà Lương Long Biên

Tô Lịch

– Năm 542 Lý Bí liên kết các châu thuộc miền Bắc khởi nghĩa. Lật đổ chế độ đô hộ.

– Năm 544 Lý Bí lên ngôi lập nước Vạn Xuân.

– Năm 542 nhà Lương đem quân xâm lược, Lý Bí trao binh quyền cho Triệu Quang Phục tổ chức kháng chiến ®năm 550 thăng lợi. Triệu Quang Phục lên ngôi vua.

– Năm 571 Lý Phật Tử cướp ngôi.

– Năm 603 nhà Tùy xâm lược, nước Vạn Xuân thất bại.

 
Khúc Thừa Dụ 905 Đường Tống Bình – Năm 905 Khúc Thừa Dụ được nhân dân ủng hộ đánh chiếm Tống Bình, dành quyền tự chut (giành chức Tiết độ sứ).

– Năm 907 Khúc Hạo xây dựng chính quyền độc lập tự chủ.

– Lật đổ ách đô hộ của nhà Đường. giành độc lập tự chủ.

– Đánh dấu thắng lợi căn bản trong cuộc đấu tranh giành độc lập của nhân dân ta thời Bắc thuộc.

Ngô Quyền 938 Nam Hán Sông Bạch Đằng – Năm 938 quân Năm Hán xâm lược nước ta, Ngô Quyền lãnh đạo nhân dân giết chết tên phản tặc Kiều Công Tiễn (cầu viện Nam Hán) và tổ chức đánh quân Nam Hán trên sông Bạch Đằng, đập tan âm mưu xâm lược của nhà Nam Hán.

– Bảo vệ vững chắc nền độc lập tự chủ của đất nước.

– Mở ra một thời đại mới thời đại độc lập tự chủ lâu dài cho dân tộc.

– Kết thúc vĩnh viễn 1 nghìn năm đô hộ của phong kiến phương Bắc.

 (Nguồn :http://giaoan.violet.vn/present/list/cat_id/1543)

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s